Não trạng của phụ nữ và thói quen mua sắm

AMP, một công ty nghiên cứu thị trường ở Mỹ, chuyên nghiên cứu về phụ nữ vừa công bố kết quả khảo sát nhằm tìm kiếm những yếu tố ấn định thói quen mua sắm của phụ nữ. AMP nhận xét thói quen mua sắm của người phụ nữ là... bất biến, bất chấp sự thay đổi của các yếu tố ngoại sinh: môi trường sống, thu nhập, tuổi tác, v.v... Thói quen mua sắm của phụ nữ có vẻ như đã được hình thành từ trong... ADN.

Đợt khảo sát trên của AMP phân loại female shoppers, có độ tuổi từ 18 – 49, thành bốn loại:

» Content Responsible (thực tế, trung thành, hiệu năng)
» Natural Hybrid (tự tin, vững vàng, cổ điển)
» Social Catalyst (bặt thiệp, thông minh, tân thời)
» Cultural Artist (sáng tạo, ngẫu hứng, phiêu lưu)

Việc phân loại đối tượng dựa vào kết quả đáp viên tự trả lời các câu hỏi của AMP về tính cách, sở thích, thói quen & mức chi tiêu của đáp viên. Dựa vào kết quả trả lời, AMP xếp hạng các nhóm theo tổng định mức chi tiêu như sau (cao nhất đứng trước):

» Social Catalyst
» Natural Hybrid
» Content Responsible
» Cultural Artist

Do tổng định mức chi tiêu của từng nhóm còn phụ thuộc vào dân số của mỗi nhóm, nên các nhóm cũng được xếp hạng theo định mức chi tiêu trung bình trên đầu người (cao nhất đứng trước):

» Cultural Artist
» Natural Hybrid
» Social Catalyst
» Content Responsible

Phân tích kỹ hơn cho từng nhóm:

Cultural Artists:

Nhóm này tại Mỹ chiếm 11% dân số. Tuy định mức chi tiêu chung của cả nhóm chiếm ít nhất, nhưng mức chi tiêu quân bình đầu người lại cao nhất. Với các lĩnh vực như thời trang, làm đẹp, sức khỏe, thực phẩm, thì nhóm này là thành phần tạo ảnh hưởng tốt nhất và là người xác lập các xu thế tiêu dùng. Nhóm này đi mua sắm thường xuyên. Gần nửa cho biết nhiều khi họ đi mua sắm chỉ để xem có gì mới không. 97% cho biết họ thích thử những cái mới, 80% cho biết có mong muốn luôn là người đầu tiên sở hữu các sản phẩm dịch vụ mới vừa xuất hiện trên thị trường. Điều ngạc nhiên là, họ phụ thuộc vào các thông tin đến từ bạn bè, đặc biệt là trong các lĩnh vực thời trang, công nghệ, sức khỏe & làm đẹp.

Natural Hybrid:

Nhóm này tại Mỹ chiếm 34% dân số, pha trộn giữa nhóm người tiêu dùng hưởng ưng xu thế và nhóm cổ điển. Nhóm này tìm kiếm các sản phẩm không cần quá tân thời nhưng phải chắc bền. Mặc dù 80% cho biết họ thích thử những cái mới, nhưng chỉ một nửa có xu hướng là người đầu tiên sở hữu các sản phẩm mới, còn lại là những người đợi bạn bè thử trước rồi mới quyết định mua.

Social Catalyst:

Nhóm này tại Mỹ chiếm 35% dân số, thuộc thành phần có sức ảnh hưởng mạnh. Là những nhà lập kế hoạch, tổ chức, những người này tự hào về mối quen biết của mình và tự xem mình là chuyên gia. 80% nhóm này tán thành việc tiêu tiền, nhưng quan điểm là tân thời thì cũng phải mặc cả. Tuy nhiên, chỉ có 1/3 đồng ý mua các sản phẩm có vẻ “hổng giống ai”.

Content Responsible:

Nhóm này tại Mỹ chiếm 20% dân số, không xác lập cũng chẳng hưởng ứng xu thế. Quan điểm là ăn chắc mặc bền và không tiêu hoang. 80% đồng ý vị thế xã hội không quan trọng. Nhóm này thường là các khách hàng trung thành, thích mua sắm giản tiện, gọn lẹ. Với họ, mua sắm không phải là thú vui mà là việc không thể không làm.

Trên đây là chuyện được ghi nhận ở Mỹ. Nghĩ về Việt Nam, người viết bài này có hai thắc mắc: 1. Liệu thói quen mua sắm của phụ nữ một khi đã hình thành là không chịu ảnh hưởng bởi các yếu tố ngoại sinh? 2. Liệu có thể áp dụng cách phân loại shoppers như AMP để phân loại cho shoppers nữ Việt Nam?

Đặng Thái Hòa (Theo Center for Media Research)